ความชุกของภาวะติดเชื้อในทารกคลอดก่อนกำหนดอายุครรภ์ 32 สัปดาห์ ในโรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า  

ผู้เขียน : พญ.อัญชนา ทองแย้ม (พระมงกุฎเกล้า)

          

บทคัดย่อ

ข้อมูลพื้นฐาน
    
ทารกคลอดก่อนกำหนด เป็นกลุ่มที่มีความเสี่ยงสูงต่อการติดเชื้อ แต่เนื่องจากการวินิจฉัยโรคมีความแม่นยำน้อย จึงได้มีการสร้างแนวทางปฏิบัติในการวางแผนการดูแลรักษาทารกกลุ่มนี้ ซึ่งจำเป็นต้องมีการประเมินประสิทธิภาพของแนวทางปฏิบัติที่ใช้
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาอุบัติการณ์ของภาวะติดเชื้อในทารกคลอดก่อนกำหนดอายุครรภ์  32 สัปดาห์ ที่คลอดใน รพ.พระมงกุฎเกล้า และศึกษาอัตราการกลับเข้ามารับการรักษาภาวะติดเชื้อในโรงพยาบาล ในกลุ่มทารกคลอดก่อนกำหนดที่ไม่ได้รับยาปฏิชีวนะหลังคลอด  เมื่อใช้แนวทางปฏิบัติ

รูปแบบการวิจัย
     การศึกษาเชิงพรรณนา

วิธีการศึกษา
     ทำการศึกษาในทารกที่คลอดใน รพ.พระมงกุฎเกล้า ตั้งแต่กุมภาพันธ์ 2548 ถึงกรกฎาคม 2549 และมีอายุครรภ์ระหว่าง 32 ถึง  37 สัปดาห์ โดยทบทวนประวัติมารดาประวัติการคลอด อาการและอาการแสดงของทารก ผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการและผลการเพาะเชื้อของทารก แพทย์ให้การดูแลรักษาทารกตามแนวทางปฏิบัติซึ่งประกอบด้วยการพิจารณาประวัติมารดา อายุครรภ์ การได้รับยาปฏิชีวนะก่อนคลอด และติดตามทารกเป็นระยะเวลา 1 เดือน เพื่อศึกษาอัตราการกลับมารับการรักษาในโรงพยาบาล

สถิติวิเคราะห์
     ข้อมูลทั่วไปใช้สถิติเชิงพรรณนา การเปรียบเทียบกลุ่มที่มีการติดเชื้อและกลุ่มที่ไม่ติดเชื้อ สำหรับข้อมูลที่เป็นจำนวนวัด ใช้สถิติ t-test หรือ Mann Whitney test ข้อมูลที่เป็นจำนวนนับ ใช้สถิติ Chi-square หรือ Fisher exact test ตามความเหมาะสม

ผลการศึกษา
     ทารกที่นำเข้ามาในการศึกษา 171 ราย จัดเป็นทารกที่มีการติดเชื้อ 87 ราย คิดเป็นอุบัติการณ์การติดเชื้อในทารกกลุ่มนี้ ร้อยละ 50.9 โดยมีเพียง 4 ราย ที่จัดว่ามีการติดเชื้อแน่นอน และทารก 83 ราย จัดเป็นกลุ่มสงสัยภาวะติดเชื้อ การเปรียบเทียบทารกทั้ง 2 กลุ่มพบว่า ทารกกลุ่มติดเชื้อมีอายุครรภ์และน้ำหนักแรกเกิดต่ำกว่ากลุ่มไม่ติดเชื้ออย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ และมีประวัติน้ำเดินก่อนคลอดนานกว่า 18 ช.ม. สูงกว่ากลุ่มไม่ติดเชื้อ อาการและอาการแสดงที่พบบ่อย ได้แก่ หายใจลำบาก (ร้อยละ 69) หยุดหายใจ (ร้อยละ 13.8) และไม่กินนม (ร้อยละ 13.8)  และไม่พบทารกที่ต้องให้ยาปฏิชีวนะ และกลับมารักษาในโรงพยาบาลอีกครั้ง

สรุปผล
     อุบัติการณ์การติดเชื้อในทารกคลอดก่อนกำหนดที่มีอายุครรภ์  32 สัปดาห์ ค่อนข้างสูง การนำแนวทางปฏิบัติมาใช้ในการวางแผนการรักษาทารก มีประสิทธิภาพในการช่วยวินิจฉัยและรักษาทารก เพื่อให้มีความปลอดภัย และหลีกเลี่ยงการรักษาที่เกินจำเป็น กลับมารับการรักษาในโรงพยาบาลในกลุ่มทารกที่ไม่ได้รับยาปฏิชีวนะ

Abstract

Background
     Preterm infants have high risk for infection. Since the diagnosis of neonatal sepsis is not accurate, physicians tend to do unnecessary investigations and over treat the infants. Therefore a guideline for management of preterm infants was developed to minimize this problem. Evaluating the safety of this guideline is needed.

Objective
    
To determine the incidence of neonatal sepsis in preterm infants and rate of readmission in infants having no antibiotic treatment based on the guideline.

Study design
     Prospective descriptive study

Methodology
     Preterm infants of gestational age   32 weeks who born in Phramongkutklao Hospital between February 2005 and July 2006 were recruited. Antenatal and perinatal history was reviewed from maternal medical record. Infants were investigated and treated based on the guideline for preterm infants. All infants were observed in hospital for at least 3 days and followed-up until 1 month of age

Statistical analysis
    
Demographic data was analyzed by using descriptive statistics. Comparisons between infected and non-infected groups were analyzed by using t-test or Mann Whitney test for continuous data and Chi-square of Fisher exact test for categorical data.
Result: There were 171 infants of which 87 were infected. Therefore the incidence of neonatal infection was 50.9%. Only 4 infants were categorized as having definite infection. Infants of infected group had lower gestational age and birth weight when compared to non-infected group. Prevalence of premature rupture of membrane (PROM)  18 hours was also significantly higher in infants of infected group. There were no infant who received no antibiotics readmitted to the hospital.

Conclusion
     Incidence of sepsis in preterm infants of gestational age   32 weeks is 50.9%. Factors related to infection are gestational age, birth weight and history of PROM  18 hours. Guideline for management of preterm infants is safe and useful.